Daha önce “Intermittent Fasting” terimini hiç duymadığınızı söylemeyin! Aslında belki insanlık tarihi ile yaşıt ama son yıllarda yeniden o kadar popüler oldu ki, bir yerlerde mutlaka karşınıza çıktığını tahmin ediyoruz. Ama yine de bilmeyenler için açıklayarak baÅŸlayalım…

Intermitten Fasting, Türkçe’ye genellikle “Aralıklı Oruç” olarak çevrilen bir yeme-içme protokolüdür. Yani aslında bir “diyet” deÄŸil. Çünkü popüler tüm diyetlerin aksine, “NE” yemeniz gerektiÄŸinden çok, “NE ZAMAN” yemeniz gerektiÄŸi öğretisi üzerine kurulu.

Çok farklı türevleri olsa da, günümüzde yaÄŸ yakımı yönünden en yaygın kullanımı, 16:8 Yöntemi‘dir. Bu, vücudun beslenme penceresinin 8 saat, aç kalma süresinin ise 16 saat olduÄŸu durumu ifade eder. ÖrneÄŸin, sabah ilk öğününüzü 10’da yiyorsanız, son öğününüz 18:00’da olacaktır. Veya genellikle akÅŸamları (yemek etkinliÄŸi çevresinde) sosyalleÅŸmek durumunda olan biriyseniz, ilk öğününüzü öğlen saat 12:00’de, son öğününüzü ise akÅŸam 20:00’de yapabileceÄŸiniz gibi…

Basitçe tarifi yaptıktan sonra gelelim, bu iÅŸin “neden”ine… Vücudumuz, özellikle günümüz besinlerinin çok büyük bir bölümünde yer alan ÅŸekeri (ve türevlerini) Glikojen olarak vücutta saklar. Beslenmenin ardından Ä°nsülin seviyesi yükselir, aÅŸağı inmeden de yaÄŸ yakımı mümkün deÄŸildir. Glikojenler vücutta 8 ila 12 saat içerisinde yakılabilir. Sık aralıklarla beslendiÄŸimizde ise, vücuttaki glikojen rezervleri hiç tükenmeyeceÄŸinden, yaÄŸ yakımına sıra gelmeyecektir.

Şeker = Cüzdandaki Para / Yağlar = Bankadaki Para

Bir örnek ile açıklayalım. Şeker(Glikojen), cüzdanımızdaki para; yağlar ise bankadaki para olsun. Günlük ufak tefek harcamalarımızı her zaman cüzdanımızdaki paradan karşılarız. Ama cüzdanın kapasitesi bellidir, haddinden daha fazla para (şeker) taşıyamaz, kapasitesini aşan fazlası, bankaya yatacaktır (yağ olarak!).

Öte yandan bankanın kapasitesi ise neredeyse sınırsızdır (250 küsür kiloluk Mega-obez hastaları gözünüzün önüne getirin). Ama bankadan para çekimi, cüzdandaki parayı kullanmanız kadar kolay deÄŸildir. Bankaya gidersiniz, sıra alırsınız, giÅŸe memuru ile görüşürsünüz vs… Ä°ÅŸte bankadan para çekimi bu ÅŸekilde daha külfetli iken, vücudunuz da cüzdanında para olduÄŸu sürece (yani glikojen rezervleri boÅŸalmadan), gidip bankadan para çekme (yaÄŸ yakma) zahmetine girmeyecektir. Ne zaman ki cüzdanınızdaki para tamamiyle tükenir ve ihtiyaçlarınızı cüzdandan karşılayamacak durumda kalırsınız (8-12 saatlik açlık), iÅŸte o zaman bankadaki rezervlerinize (yaÄŸlar) baÅŸvurursunuz.

İşte bu, sanırız Glikoz, İnsülin ve Yağ Yakımı sürecini en basit ama etkileyici şekilde açıklayan örnektir.

Intermittent Fasting yeme-içme yönteminin güzelliği de tam olarak buradadır. 16 saatlik (ileri seviyelerinde daha da arttırılabilir) aç kalma periyodunda, vücudun glikoz rezervleri tüketilecek, insülin seviyesi sıfırlanacak ve vücut enerji ihtiyacını yağ rezervlerinden karşılamaya başlayacaktır.

Not: Intermittent Fasting – Aralıklı Oruç terimindeki “oruç”un, Ramazan ayında kullanılan manadaki oruç ile karıştırılmaması gerekir. Intermittent Fasting’te aç kaldığınız süre boyunca bol su tüketimi esastır.