Önce, “plasebo etkisi” tabirini duymamış olanlar için ansiklopedik tanımı: Plasebo etkisi, farmakolojik olarak etkisiz bir ilacın, telkine dayalı bir etki ortaya çıkarma halidir. 

Åžimdi bizim tanımımız… Aslında hiçbir iÅŸe yaramayan, mucizevi hap görünümlü bir kesme ÅŸekerin ya da bildiÄŸiniz musluk suyunun, eÄŸer siz iÅŸe yarayacağına çok inanıyorsanız, gerçekten iÅŸe yarama durumudur.

Aslında “plasebo”nun fiziksel anlamda tedaviye yönelik bir gücü yoktur. Sahip olduÄŸu tedavi gücünü, tamamen hastanın verilen ilacın “iÅŸe yarayacak” ilaç olduÄŸunu düşünmesinden alır. Bazı zamanlar ise hiçbir hastalığı bulunmayan ama doktor kapıları aşındıran “Hastalık Hastalarının” tek reçeteli ilacıdır. Doktorlar, bu tip “Hastalık Hastaları” için (bu gerçekten psikolojik bir hastalık bu arada), “durumunuz gerçekten kritik, size yazdığım bu ilacı çok düzenli kullanmanız lazım” diyerek, hiçbir tıbbı etkisi olmayan, “boÅŸ” bir hap verirler, bu halk arasında “ÅŸeker hapı” olarak da adlandırılır. Ve hasta o boÅŸ hapa gönülden baÄŸlanarak, düzenli içtiÄŸi sürece mutlu-mesut yaÅŸar…

…

Ä°ÅŸte, iÅŸim ve pozisyonum gereÄŸi, spor yapan ya da en azından yapmaya çalışan çok sayıda insan ile muhatap oluyorum. Ve tecrübelerim bana gösteriyor ki, kendine bir çeÅŸit Plasebo ya da en azından bir “ritüel” bulanlar, gerçekten devamlılığı ve beraberinde baÅŸarılı daha rahat saÄŸlayabiliyor.

Mesela bir tanıdığım, çok sevdiÄŸi spor ayakkabısının, Plyometrics (Zıplama Antrenmanı) egzersizinde onu çok daha havalara uçurduÄŸunu ve egzersizinden maksimum verim almasını saÄŸlayarak, sonunu çok daha kolay getirdiÄŸini söylüyor. Bir baÅŸka tanıdığım, Chest & Back (Göğüs & Sırt) egzersizinde, her hareketten önce aldığı bir yudum mavi Powerade’in (her ne kadar ben karşı çıksam da), hareketlerde ona deli gibi enerji vererek, her seferinde şınav ve barfiks sayılarını birer arttırabilmesini, o bir yudum mavi ÅŸeyin etkisine baÄŸlıyor…

Benim açımdan, “neye inanıyorsan, o’dur” ve eÄŸer gerçekten lastik bir pabucun (ayakkabı yerine pabuç deyince daha etkili oldu :)) ya da bakkalda satılan mavi bir sıvının, performansını daha yukarı çektiÄŸine “inanıyorsan”, muhtemelen bu gerçekleÅŸir. O zaman giy gitsin ya da iç gitsin; problem deÄŸil…

Ä°ÅŸte bazen siz de kendinizi alabildiÄŸine “down” hissettiÄŸinizde… Belki sizin de tek ihtiyacınız bir “plasebo” olabilir… Tıpkı Bugs Bunny ve arkadaÅŸları gibi!

AÅŸağıdaki klipte, Michael Jordan’ın önderliÄŸindeki Looney Tunes karakterlerinden oluÅŸan basketbol takımı, maçın ilk yarısında karşı Canavarlar Takımı tarafından adeta hezimete uÄŸratılır. Devre arasında, efsanevi Michael Jordan’ın tüm motivasyon çabaları bile iÅŸe yaramazken, Bugs Bunny’nin musluk suyu ile doldurduÄŸu mataranın üzerine “Sihirli Ä°ksir!” türünden bir yazı yazması ve beraberinde biraz telkin ise… iÅŸi çözecektir :-) Plasebo!